luns, 8 de xaneiro de 2018

Xogos e xoguetes no maxín de Bizet

Os Reis Magos e Papá Noel viaxan cargados de xogos e xoguetes para nenos e nenas. Algúns compositores intentaron converter en música os xogos e os xoguetes dos cativos e cativas do seu tempo.

O francés George Bizet (aquí chamaríamoslle Xurxo) estaba moi ilusionado: a sua esposa esperaba un bebé. O maxín  deste músico enchíase de imaxes tenras con bebés, nenos, nenas, xoguetes infantís, nanas... E como era compositor  fixo o que mellor lle saía... Sentouse a escribir música. George Bizet hai case 150 anos intentou que a sua música suxerira distintas escenas nas que nenos e nenas xogan.

Escoita a primeira das suas pezas e presta atención. Velaquí queda a sua música ilustrada por un musicograma para que poidas seguila mellor. 


Lembras o movemento da música? Pois o compositor Bizet quixo representar un xoguete. Cal dos tres será?

Agora que xa decidiches de que xoguete se trata, poderás explicar que quere suxerir o compositor coa pasaxe musical que no musicograma está representado así:


 Usando palabras e expresións de Linguaxe Musical, como chamarías a ese pasaxe musical?

.....

Outra música e outro xoguete. Un rapaz e unha rapaza interpretan outra das composicións de Bizet. Tocan un piano "a catro mans". En canto mires a gravación xa te decatarás por que lle din así. En francés esta obriña titúlase "Berceuse" e tamén representa un xoguete. Escoita a obra en intenta descubrir cal dos tres é.



.....
Vai e ven, ven e vai. O piano describe un movemento. Alguén está a xogar. Alguén divírtese. Pero con que?  Descúbreo ti.





Poderías explicar, usando palabras e expresións axeitadas, que fai a música para suxerirmos o ir-e-vir?

.....
Nestoutra peza Bizet quixo representar dous cativos xogando con instrumentos musicais. Os pequenos xogan a seren unha orquestra. Escoitarás un piano, pero o son quere recordarnos outros instrumentos. Ponlle atención e escolle dous instrumentos de xoguete entre os que hai representados.



No vídeo que ves de ver, cantos instrumentos hai?  Cantas persoas tocan o instrumento? Sabes como lle chama a ese xeito de tocar?


 .....

Imos coa derradeira peza. Un final estupendo, marchoso e animado.  Que pensas ti que tiña no seu pensamento o noso benquerido Xurxo Bizet cando se lle ocorreu esta música?




.....

Agora que xa escoitaches todas as pezas, invítoche a reflexionar sobor elas. Unhas son máis lentas, outras máis rápidas. Fíxate no esquema e escolle para cada unha delas un animal segundo o "tempo" de cada unha. (Lembra que os músicos chámanlle tempo á velocidade da música).




domingo, 7 de xaneiro de 2018

WORLD MUSIC TOUR: Música de Aninovo en Austria e Portugal

Escomenzamos o ano viaxando a  dous lugares da nosa Europa que reciben xaneiro con MÚSICA.

A primeira parada farémola en Austria.


Na sua capital, a Orquesta Filarmónica de Viena ofrece cada primeiro de xaneiro un concerto  ó que acoden, moi elegantemente vestidas, persoas moi ricas de todo o mundo. As televisións de 90 paises retransmíteno en directo. Tamén TVE. Le moi atentamente a información do concerto deste ano que colgou na rede RTVE, e logo responde as distintas cuestións.

  1. Quen dirixiu o concerto este ano?
  2. Desde que ano se celebra este concerto?
  3. Ademais dos músicos e da sala, hai algo máis no espectáculo?
  4. Tradicionalmente, de quen é a música que sona neste concerto?  

No seguinte enlace atoparás información sobre  unha familia de músicos vieneses que conseguiron facer bailar as xentes de Europa desde hai 200 anos. Presta atención e resolverás as preguntas.


  1. Cal era o apelido desta familia tan musical? 
  2. Cantos deles foron compositores? Cantos tiveron orquesta propia?
  3. Cal deles compuso a música que bailan os noivos en tódalas bodas? 

 Tódolos anos hai duas obras que interpretan neste día. Unha é o vals "O Danubio Azul". Outra é a peza que pecha o concerto, na que o público acompaña á orquestra coas suas palmas seguindo as ordes do director. Velaquí tes a gravación do concerto de 2009 que dirixiu o arxentino Daniel Barenboim.


  1.  Cal é o título da obra que interpretan músicos e público?
  2. Que marcan coas palmadas? 
  3. Que indicacións lles da Barenboim ó público?

A  Filarmónica de Viena está considerada como unha das orquestras máis importantes do mundo. Investiga no seguinte enlace  estos dous interesantes aspectos:
  1. Por que ten ese "sonido" tan distinto a outras orquestras?
  2. A selección dos músicos desta orquestra é moi criticada? Por que? Cal é a túa opinión?

O Concerto de Aninovo de Viena celébrase na Sala Dourada do Musikverein. Velaquí tres salas de concertos ben famosas:  o Palau da Música de Barcelona, a Sala Dourada do Musikverein,  a Fenice de Venecia pero... que número de imaxe lle corresponde a cada unha delas?

1
 
2

3

.....
A segunda parada da nosa viaxe está en Portugal


Tamén as xentes de Portugal escomenzan o ano facendo música. Pero esta vez o son está nas ruas, nas prazas das vilas e aldeas. Non hai roupas elegantes, nin salóns de ricos pazos, nin músicos famosos. Pica nos enlaces e poderás descobrir outro xeito de escomezar o ano con música.



  1.  Explica en que consiste? Quen participa? Como se organizan? Que fan?
  2. Utilizan instrumentos? Cales?
  3. Cal é a orixe desta tradición?

No seguintes enlaces atoparás varios exemplos.





José Afonso (Zeca Afonso) foi un músico portugués moi coñecido. Cantaba as suas propias composicións, pero sempre estaba por baixo a música tradicional das xentes e dos lugares nos que viviu. "Natal dos Simples" é unha desas cancións e xa no primeiro verso explica de que música se trata. Velaquí deixo unha gravación para que poidades disfrutar da fermosísima voz deste cantor. Pero atención! haberedes de completar as palabras que faltan do texto.






No enlace que segue  poderás escoitar un deses cantos (janeiras) interpretado por MALVELA, o estupendo coro de mulleres de Mos (Pontevedra). Podes entoar con elas a cantiga porque ten a letra escrita en karaoke.



xoves, 23 de novembro de 2017

J.S. BACH "un río de música"


Johann Sebastian Bach (lembra que se pronuncia "BAJ") foi un dos mais grandes músicos de tódolos tempos. Viviu en Alemania hai máis de 300 anos. Velaquí uns datos sobre a súa vida:

 

Durante moitos anos as xentes de Leipzig poideron escoitar os coros de nenos que ensaiaba  e disfrutar na igrexa de San Nicolás as súas composicións como organista.
 Velaquí a Tocata e Fuga en RE menor, tal e como puideron escoitala os seus veciños.



BACH en alemán significa "regato", pero a música de Johann Sebastián é máis que iso... é un océano de sensacións (ou así lle pareceu ó mesmísimo Beethoven). As composicións de Bach engaiolan aos músicos contemporáneos. Escoita atentamente esta versión da Tocata e Fuga en RE menor.


E agora chega o tempo de "alucinar". Propóñovos VER e MIRAR esta peza de Bach. Para saboreala con intensidade é preciso que vos concentredes e sigades minuciosamente o movemento e as cores que se sucederán na pantalla.



Como xa sabedes, a Johann Sebastian gustáballe moitísimo o son dos instrumentos de corda frotada. Escribiu música para violonchelo e agora podes escoitala por un dos mellores violonchelistas: Rostropovich.



 Noutra páxina deste blogue poderás atopar dous vídeos de bailarines interpretando esta obra de J.S. Bach. Poderás disfrutalo se picas AQUÍ
Fixádevos o que fan Sting (guitarrista pop) e Alessandra Ferri con esta peza. A outra proposta é unha divertida e orixinal coreografía de Nacho Duato.


A PATINAXE SOBRE XEO é outro xeito de danza. Velaí queda o traballo dos patinadores J. Torvill e  C. Dean que bailan unha Sarabanda de J.S. Bach interpretada por Yo Yo Ma.



Sabemos que J.S. gostou moito da música vocal. Tivo unha preciosa voz, cantou en coros, ensaiou coros e compuso moita música para ser cantada. É por iso que, estou completamente convencida, disfrutaría moitísimo con esta "versión" que fan THE SWINGLE SINGERS dunha Fuga.





domingo, 22 de outubro de 2017

MAGOSTO: como se fai?

MAGOSTO: como se fai?

Estamos no tempo dos MAGOSTOS, unha festa tradicional galega, pero que tamén se celebra en Asturias, en León, en Zamora, en Salamanca, en Cáceres, en moitos lugares de Portugal... alí onde hai castañas a xente xúntase para asalas e comelas.


Susa Herrera unha pedagoga musical e compositora preparou unha cantiga para contar polo miúdo que é e como se fai un MAGOSTO.
Clica na imaxe para escoitar a melodía

https://dl.dropboxusercontent.com/s/n22dalihib4ad6j/Tempo_de_castanas_completo.mp3?dl=0




 Pero tamén temos outro xeito de cantar-e-contar esta festa.
Velaquí O RAP DO MAGOSTO de Paco Nogueiras.





ESQUELETOS, O EXORCISTA: tocar a frauta no SAMAÍN

ESQUELETOS, O EXORCISTA: tocar a frauta no SAMAÍN

OS ESQUELETOS é unha cantiga infantil que xa coñeces. Noutro curruncho deste blogue podes atopala e cantala en distintos idiomas, se clicas AQUÍ

Velaquí queda a partitura elaborada por Paula Oliva,  para que te animes a tocala coa túa frauta.

http://paolaoliva.wix.com/los-esqueletos




E velaí o vídeo que vos axude coa dixitación




Completamos esta escura proposta cunha película para pasar mooooooito medo.
 Moitas persoas gostan do CINE DE TERROR. Nesto do canguelo unha das películas que máis berros sobresaltos ten provocado desde 1973 é  O EXORCISTA.  É o que os cinéfilos chaman "unha película de culto", copiada mil e unha veces. A película débelle unha parte do seu éxito ó tema musical composto polo músico inglés Mike Oldfield.



Neste enlace atoparás o tema musical da película



Aquí tes partitura


E a dixitación para frauta


mércores, 18 de outubro de 2017

MANTO DE CINZA PARA UN PAXARO DE PEDRA

MANTO DE CINZA PARA UN PAXARO DE PEDRA

Velaí unha adaptación dun fermoso conto recollido por Pedro Pablo Sacristán na web "Cuentos para dormir". 
Se clicas nas imaxes atoparás os sons que escoitamos na aula.


Hai moito tempo houbo un paxaro de pedra. Forte, fermoso e máxico vivía moi perto dunha espesa fraga que cubría as ladeiras dos montes e arrodeaba un val cuberto de fincas e viñas. O paxaro disfrutaba, abraiado, de tan espléndido lugar. Sentíase feliz. Amoláballe un pouco non poder voar; como era tan pesado as súas ás non podían levantalo e somentes podía camiñar polo chan. Pero soubo disfrutar do que tiña sen máis. Gostaba moito cando recoñecía as distintas follas que caían e se pochaban: esta de bordos lobulados é de carballo, as de bordos coma dentes de serra cairon do castiñeiro, as que teñen picos e pinchan son as do acibro...  . Tamén pasaba tempo mirando como as formigas e as vacalouras percorrían os carreiros entre as raiceiras das carqueixas. Nalgunhas ocasións vía pasar ó xabarín, fozando na terra co seu fuciño na procura dalgún alimento. Outras veces entretíñase coas carreiras do raposo tras das lebres ou coellos.  Pasaba tempo mirando como as outras aves carrexaban pauciños para facer os seus niños entre as uces e xestas... Daquela pasábao ben, ainda que tiña un gran desexo: devecía por voar sobre as arbres para disfrutar de tan magnífico lugar por enriba.




Un día, nun curruncho da fraga escomezaron a medrar unhas vibrantes lapas. Eran poucas no principio, pero rápidamente arrimáronse ás follas secas do chan e medraron formando unha alfombra de lume. De seguido as faiscas enleáronse coas carqueixas, coas uces, coas xestas, cos toxos... mesmo lamberon a cortiza das arbres e abanearon as polas saltando dunha para outra ata arrodear a fraga por completo.

https://www.youtube.com/watch?v=Ozmif9BbcVQ

Os animais intentaron fuxir. Algúns conseguíronno. Pero moitos deles non foron quen de atopar a saída daquel inmenso forno. Tiñan que saltar sobre un chan que ardía. O fume era tan denso que non podían ver nada; as cinzas entrábanlles nos ollos e secaban as suas gorxas. Os animais, as arbres, as plantas que aló vivían... todos desapareceron.

Somentes quedou o paxaro de pedra. O lume so conseguiu tinguilo de negra cinza. Cando desapareceu o fume, o paxaro de pedra non podía crer o que vían os seus ollos...  Unha manta de cinzas e carbón cubría as ladeiras dos montes e arrodeaba aquel val cuberto de fincas e viñas. Unha inmensa tristura veu a encher o seu corpiño de pedra, e botouse a chorar.


Chorou, chorou durante horas, días, semanas. Ás bágoas saían dos seus ollos como a auga nace nunha fonte. E tanto chorou que as bágoas comenzaron a desfacer o seu corpo  de pedra. As bágoas disolveron as súas ás, as súas patas, o seu pico, a súa panza... desapareceu o paxariño de pedra e somentes quedou unha poza de auga no chan. 
Pero a calor do sol evaporou aquela pociña de bágoas e converteuna nunha pequena nube que voou por riba das arbres e dos prados. O paxaro de pedra, transformado en nube, por fin puido ollar as arbres desde máis alto. E desde aquela, esa nube viaxa para coñecer tódolas fragas, soutos, bosques, selvas e sabanas da terra, moi atenta para levar a súa choiva aló onde algunha árbore escomeze a arder co lume.

luns, 25 de setembro de 2017

WORLD MUSIC TOUR: CATALUNYA, imos aló

WORLD MUSIC TOUR. CATALUNYA, imos aló.

Seguimos facendo camiño no noso World Music Tour. De tanto como temos sentido falar nos últimos tempos, semella que urxía un achegamento á súa cultura. CATALUNYA, IMÓS ALÓ.


LA PASTORETA é unha canción infantil coa que nenos e nenas cataláns levan xogando á roda desde antigo.

Velaí a partitura
A letra en catalán


A letra en galego
A versión para frauta doce


Unha versión divertida e marchosa

Unha versión tradicional